است به اندازه اى كه از مردن نجات پيدا كند آب بياشامد ، ولى روزه ء أو باطل مى شود ، واگر ماه رمضان باشد بايد در بقيهء روز از به جا آوردن كارى كه روزه را باطل مى كند خوددارى نمايد ، وهمچنين اگر بترسد كه از نخوردن آب به أو ضرر معتنا بهى برسد ، يا آب نخوردن براي أو موجب حرجى باشد كه عرفا قابل تحمل نباشد ، كه در اين دو صورت مى تواند به اندازه ء رفع ضرر وحرج آب بياشامد . مسأله 1590 - جويدن غذا براي بچه يا پرنده ، وچشيدن غذا ومانند اينها كه معمولا به حلق نمى رسد ، اگر چه اتفاقا به حلق برسد روزه را باطل نمى كند ، ولى اگر انسان از أول بداند يا اطمينان داشته باشد كه به حلق مى رسد ، روزه اش باطل مى شود وبايد قضاى آن را بگيرد ، ودر صورت رسيدن به حلق كفاره بر أو واجب است . مسأله 1591 - انسان نمى تواند براي ضعف روزه را بخورد ، ولى اگر ضعف به قدرى باشد كه براي روزه دار عرفا قابل تحمل نباشد ، خوردن روزه اشكال ندارد . 2 - جماع مسأله 1592 - جماع روزه را باطل مى كند ، اگر چه فقط به مقدار ختنه گاه داخل شود ومنى هم بيرون نيايد ، واين حكم در جماع با غير زن در صورت عدم انزال مبنى بر احتياط است . مسأله 1593 - اگر كمتر از مقدار ختنه گاه داخل شود ومنى هم بيرون نيايد ، روزه باطل نمى شود مسأله 1594 - اگر عمدا جماع كند وقصد ادخال به مقدار ختنه گاه داشته باشد وشك كند كه به آن اندازه داخل شده يا نه ، روزه ء أو باطل وبايد قضا نمايد ، وبنابر احتياط واجب بقيهء روز را امساك كند ، ولى كفاره واجب نيست . مسأله 1595 - اگر فراموش كند كه روزه است وجماع نمايد ، يا در جماع بي اختيار باشد روزه ء أو باطل نمى شود ، ولى چنانچه در بين جماع يادش بيايد يا اختيار برايش پيدا شود ، بايد فورا از حال جماع خارج شود ، واگر خارج نشود روزه ء أو باطل است .